przez gosiak76 Cz cze 17, 2010 6:00 pm
Badacze przedstawili następujące warianty powstawania endometriozy:
- teoria metaplazji (1870r.) opierająca się na zmianie komórek narządów i otrzewnej na komórki endometrium, co może zachodzić na skutek działania np. estrogenów w HTZ, niewyrównanej gospodarki hormonalnej
- teoria transplantacji (1927r.) zakładająca występowanie krwawienia miesiączkowego wstecznego u wszystkich kobiet (krew miesiączkowa wędruje jajowodami do jamy otrzewnej), co z kolei rozplenia zdolne do implantacji i funkcjonowania fragmenty endometrium, które złuszczają się każdorazowo podczas miesiączek. Jednak nie u wszystkich kobiet występuje taka wsteczna wędrówka krwi. Rozplem endometrium może zachodzić przez naczynia limfatyczne i krwionośne, co zaowocowało sformułowaniem:
hipotezy efektu immunologicznego, zakładającej, że usuwanie wydaliny miesiączkowej z jamy otrzewnej jest niesprawne, ponieważ niewydolny jest system odpornościowy i w otrzewnej i w całym organizmie. Może się tak dziać w pierwotnych i wtórnych zaburzeniach odporności oraz chorobach autoimmunologicznych – autodestrukcyjnych, np. toczeń rumieniowaty układowy, reumatoidalne zapalenie stawów
- teoria indukcji (1955r.) łącząca teorię metaplazji i transplantacji; zwraca m.in. uwagę na rolę aktywnych biologicznie substancji krwi miesiączkowej w metaplazji i nieprawidłowo zlokalizowanego endometrium
czynniki genetyczne – kobiety u których w rodzinie występowała endometrioza, są bardziej narażone na ryzyko jej wystąpienia
- transplantacja jatrogenna, czyli przeniesienie komórek endometrium podczas zabiegów chirurgicznych, co jednak nie ma miejsca z uwagi na wysoce rozwinięte techniki chirurgiczne
- działanie toksyn – ksenoestrogenów (substancje działające podobnie do estrogenów): PCB – wykorzystywanego do produkcji kondensatorów, mogących występować w wodzie pitnej; pestycydów i DDT – środek owadobójczy, a także dioksyn, będących produktami spalania drewna, uszkadzających system odpornościowy
- zaburzenia pracy wątroby w przebiegu jej uszkodzenia (np. zwłóknienie) – wątroba jest narządem regulującym poziom estrogenów w organizmie; nadmiar tych hormonów przyczynia się do rozwoju endometriozy
- niezdrowy styl życia prawdopodobnie też sprzyja rozwojowi endometriozy. Szczególnie bierze się tu pod uwagę występowanie stresu, nadmierne spożywanie kawy, alkoholu, palenie tytoniu, dietę bogatotłuszczową i ubogobłonnikową.